Poradniki

Krótko i konkretnie: jak liczyć, co się opłaca, gdzie są pułapki. Każdy poradnik ma liczby ze stawek 2026 i link do narzędzia, które liczy to za Ciebie.

Jak obliczyć wynagrodzenie netto z brutto — wzór krok po kroku

Prosty wzór na netto z brutto: składki 13,71%, zdrowotna 9%, zaliczka PIT z kwotą zmniejszającą. Przykład liczbowy i najczęstsze błędy.

Składki ZUS 13,71% — co dokładnie potrąca pracodawca i na co idą

Emerytalna 9,76%, rentowa 1,5%, chorobowa 2,45% — z czego składa się 13,71% i czym różni się od składek pracodawcy (koszt zatrudnienia).

PIT-2: 1/12, 1/24 czy 1/36 przy dwóch pracodawcach

Kwota zmniejszająca podatek: cała u jednego płatnika, połowa przy dwóch, jedna trzecia przy trzech (aktualne kwoty w treści). Kiedy złożyć PIT-2 i co się stanie, gdy złożysz u obu.

Ryczałt 12% czy liniowy 19% dla programisty

Porównanie form opodatkowania B2B w IT: składka zdrowotna, koszty, próg opłacalności. Kiedy ryczałt 12% wygrywa z liniowym, a kiedy skala.

B2B czy etat — 7 czynników poza netto, które decydują

Urlop, chorobowe, zdolność kredytowa, PPK, okres wypowiedzenia, ulgi rodzinne, koszty księgowości — kompletna checklista przed przejściem na B2B.

Limit 30-krotności ZUS — czemu netto rośnie w końcówce roku

Po przekroczeniu rocznej podstawy 30-krotności składki emerytalno-rentowe przestają być pobierane — netto rośnie. Kogo to dotyczy i od którego miesiąca.

Koszty autorskie 50% — kto może, ile zyskuje i jaki jest limit

KUP 50% dla twórców i programistów przenoszących prawa autorskie: jak działa, limit 120 000 zł, ile daje netto przy 10 000 brutto.

Jak bank liczy zdolność kredytową — DStI i bufor stopy

Rekomendacja S w praktyce: limit raty 40–50% dochodu (DSTI), bufor stopy procentowej wg rodzaju oprocentowania, koszty utrzymania. Dlaczego dwa banki dają różne kwoty.

Spółka z o.o. czy JDG — jak wypada porównanie obciążeń

Podwójne opodatkowanie CIT i dywidendy kontra ZUS i zdrowotna na JDG: kiedy spółka wygrywa, koszty pełnej księgowości i pułapka jednoosobowej spółki.

Estoński CIT — dla kogo, warunki i na co uważać

Zero podatku, dopóki zysk zostaje w spółce, ryczałt przy wypłacie i odliczenie 90%/70% od PIT. Warunki wejścia, wykluczenia i ukryte zyski z art. 28m.

Wynagrodzenie z powołania w spółce — podatki, składki, limity

Wynagrodzenie członka zarządu z uchwały: PIT według skali i zdrowotna 9%, zero składek ZUS. Dlaczego obniża CIT i jakie limity obowiązują w estońskim.

Umowa zlecenie czy o dzieło — składki, podatek, prawa

Zlecenie ze składkami ZUS, dzieło bez — z wyjątkami. KUP 20/50%, reguła 200 zł, PIT-2 u obu płatników i ryzyko przekwalifikowania umowy przez ZUS.

Mały ZUS plus — dla kogo i jak liczy się podstawę

Komu przysługuje mały ZUS plus: limit przychodu, 36 z 60 miesięcy, podstawa od połowy dochodu z widełkami — i kiedy niższe składki to niższe świadczenia.

Ile płatne jest L4 — 80%, 70% czy 100% i kto to wypłaca

Stawka chorobowego zależy od powodu niezdolności, a płatnik od tego, ile dni zwolnienia masz już za sobą w tym roku. Kiedy należy się 100%, kiedy szpitalne 70% i skąd bierze się granica 33 dni.

Kwota wolna od potrąceń — ile musi Ci zostać z pensji

Komornika ograniczają dwie granice naraz: procent wynagrodzenia i kwota wolna równa minimalnemu wynagrodzeniu netto. Wygrywa niższa — a przy alimentach kwoty wolnej nie ma wcale.

Zwolnienie z VAT do 240 000 zł — i pułapka proporcji

Limit zwolnienia podmiotowego z art. 113 liczy się proporcjonalnie do liczby dni działalności, jeśli firma startuje w trakcie roku. Po przekroczeniu opodatkowana jest cała faktura, nie sama nadwyżka.

Podatek Belki — 19% i koniec lokat jednodniowych

Podatek od zysków kapitałowych pobiera bank przy każdym dopisaniu odsetek. Od 2012 r. zaokrągla się go do pełnych groszy w górę, co zabiło lokaty jednodniowe — a przy kapitalizacji dziennej działa dziś na niekorzyść oszczędzającego.